Konformiści nie bywają frajerami

Piotr Lipiński,”Cyrankiewicz, wieczny premier”, Czarne 2016

Józef Cyrankiewicz miał zawsze ponurą minę. Podobno roześmianego publicznie widziano go tylko raz. Mimo to mówiono o nim „fajny, sympatyczny facet”. Ten i wiele innych paradoksów jednej z czołowych postaci PRL wydobył w reporterskim portrecie „wiecznego premiera” Piotr Lipiński. Czytaj dalej Konformiści nie bywają frajerami

Goniąc króliczka

Mac Barnett, ilustracje: Jon Klassen, „Sam i Dave kopią dół”, Dwie Siostry 2016

Przewrotna, pełna humoru i suspensu przypowieść o tym, że eksploracja świata to przygoda, w której ważniejsza od ewentualnych znalezisk jest pasja poszukiwacza i sam proces „gonienia króliczka”. A w jeszcze głębszej (słowo w wypadku tej książki nie bez znaczenia) warstwie to także zachęta do refleksji nad intuicją i rozumem. Czytaj dalej Goniąc króliczka

Raport z nieżycia

Łukasz Krzyżanowski, “Dom, którego nie było”, Czarne 2016

Temat podjęty przez Łukasza Krzyżanowskiego – powroty Polaków żydowskiego pochodzenia po II wojnie światowej – nie jest oczywiście nowy. Pojawiały się książki opisujące to zjawisko, na czele z głośnym „Strachem” Jana Tomasza Grossa (chociaż badania w tej kwestii, jak zauważa sam autor, to ciągle „obrzeża głównego nurtu zainteresowań historyków i socjologów”). Książka młodego naukowca zwraca uwagę odważną, biorąc pod uwagę ile lat upłynęło od zakończenia wojny, próbą odtworzenia obrazu w możliwie najdrobniejszych szczegółach, obejmujących nie tylko fakty, ale również motywacje. Czytaj dalej Raport z nieżycia

Zachód i reszta

Elif Şafak, “Araf”, Znak 2016

Wystawa United Buddy Bears w Stambule, fot. M. Öcalan (GFDL)

„Czy naprawdę muszę chcieć…kogoś, czegoś…czy naprawdę muszę być …kimś, czymś?”- te pytania stawiane przez jednego z bohaterów najnowszej powieści Elif Şafak w pewnym momencie zadaje sobie każdy. „Araf” to książka o dorastaniu, poszukiwaniu tożsamości, o tym jacy jesteśmy naprawdę i jak chcemy być postrzegani przez innych. Jest też o dominacji kultury zachodniej, o Ameryce widzianej oczami cudzoziemców i o poczuciu wyobcowania we własnym kraju. To także książka o przekraczaniu granic. Czytaj dalej Zachód i reszta

Awantury bliskowschodnie

Jean-Pierre Filiu – scenariusz, David B – scenariusz i rysunki, “Najlepsi wrogowie” t. 1 i 2., Kultura Gniewu 2013 i 2016

„Najlepsi wrogowie” to komiksowy esej. David B. potraktował zadanie ambitnie, bo warstwa graficzna książki nie jest prostą ilustracją, świetnego zresztą, tekstu profesora Filiu, ale próbą stworzenia rysunkowego odpowiednika literackich środków stosowanych w eseistyce za pomocą potężnego warsztatowego arsenału Davida B., który umożliwia przekazanie treści niedostępnych linearnej narracji. Prezentujemy dwa pierwsze (z trzech) tomy dzieła. Czytaj dalej Awantury bliskowschodnie

Co zgotowały kuny

Justyna Bednarek, ilustracje: Daniel de Latour, “Pięć sprytnych kun”, Poradnia K 2016

Brawurowe połączenie komedii sensacyjnej i romantycznej oraz… książki kucharskiej przyniosło autorce nominację do Nagrody Polskiej Sekcji IBBY na książkę roku 2016, a czytelnikom lekką i zabawną, a zarazem emocjonującą lekturę. Czytaj dalej Co zgotowały kuny

Rejsy w nieznane

Jacqueline Kelly, „Ewolucja według Calpurnii Tate”, Dwie Siostry 2016

Conrad Martens, “HMS Beagle u brzegów Ziemi Ognistej”

Świat jedenastoletniej Calpurnii Tate pozornie stoi w miejscu – dziewczynka mieszka na farmie w Teksasie A. D. 1899 i chociaż ma własny pokój, żywy umysł i ciekawość świata, życzliwe, ale patriarchalne otoczenie, na czele z ojcem, bogatym plantatorem bawełny i matką, stateczną matroną (z pewną skazą) widzi w niej, z czego sama zainteresowana nie do końca zdaje sobie sprawę, przede wszystkim przyszłą debiutantkę i panią domu. Tym bardziej, że dziewczynka ma sześciu braci i w kolejce do wiedzy jest ostatnia. Wkrótce jednak pojawi się w jej życiu osoba, która da impuls do tytułowej ewolucji dziewczynki. Oczywiście przygoda z wiedzą na temat świata i siebie, jak to zazwyczaj w historii ludzkiego gatunku bywało, będzie miała swoją, bynajmniej nie niską cenę, a jej opis da autorce asumpt do stworzenia nośnej metafory ukazującej wielkie przemiany społeczne i świadomościowe przełomu wieku XIX i XX, zapoczątkowane m.in. przez teorię Karola Darwina, której błyskotliwy wykład otrzymujemy w książce. Czytaj dalej Rejsy w nieznane

Czarne dziury dla przeciętnego mieszkańca wszechświata

Stephen Hawking, „Czarne dziury”, Zysk i S-ka 2016

il. Alain r (CC BY-SA 2.5)

Dwa wykłady na temat czarnych dziur wygłoszone w BBC4 przez jednego z najważniejszych na świecie badaczy i ekspertów w tej materii nie tylko dają absolutne minimum wiedzy na temat wciąż tajemniczych obiektów, ale, i to dość zaskakujący wątek tej publikacji, pozwalają również zrozumieć przed jakimi wyzwaniami stają popularyzatorzy nauki. Czytaj dalej Czarne dziury dla przeciętnego mieszkańca wszechświata

Tapas Bar, czyli skubnij Hiszpanii

Monika Bień-Königsman, Maria Dek, „Ole!”, Dwie Siostry 2016

Tapas to nieduże hiszpańskie przekąski, które można podjadać przez cały wieczór, ciesząc się rozmaitością smaków – autorski przewodnik po kraju flamenco, korridy i Don Kichota przypomina bar z tymi przysmakami, bo forma, którą nadały książce autorki (czy talerz a la Picasso na okładce to przypadek?) pozwala skubać wiedzę o Hiszpanii po kawałeczku i zaostrza apetyt… Czytaj dalej Tapas Bar, czyli skubnij Hiszpanii

Powrót na Arenę 13

Joseph Delaney, “Arena 13. Rytuał”, Jaguar 2016

Druga odsłona nowej trylogii sprawdzonego autora młodzieżowego fantasy zawiera to wszystko, co sprawiało, że pierwszy tom mógł się podobać czytelnikom, czyli doskonałe sceny walk, świetne wątki antyutopijne i związane z dojrzewaniem, ale „Rytuał” przynosi sporo nowych informacji na temat świata trylogii, a odpowiedzi dotyczące tajemnic pierwszego tomu służą przeniesieniu akcji w zupełnie nowe rejony i udowadniają, że „Arena 13” była tylko czubkiem góry lodowej, której pełny obraz uzyskamy dopiero w tomie finałowym. Czytaj dalej Powrót na Arenę 13