Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak – wiek 5+, recenzja

Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak - wiek 5+, recenzja

Ocalić od zapomnienia

Książkowe zwieńczenie bardzo ciekawego projektu „Z naszej bajki” zrealizowanego przez Fundację Nowoczesna Polska w ramach portalu Wolne Lektury. Celem projektu było ocalenie, chociaż drobnej części, ze spuścizny polskiej bajki ludowej. / , „Bajczary i czarbaje”, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak, wiek 5+

Antoni Beksiak dotarł do kilku takich oryginalnych bajek i nagrał opowiadających je „bajczarów i czarbaje”, jak to zgrabnie ujęła autorka niniejszego tomu. Nagrania te, dostępne w formie audio i fachowej transkrypcji, są dostępne na stronie projektu.

Joanna Papuzińska dokonała adaptacji opowiedzianych oryginalnie w gwarze, bajek na formę literacką (również dostępne w Wolnych Lekturach). Użyła w tym celu świetnie brzmiącej, potoczystej polszczyzny z tylko delikatną, dodającą smaku gwarową stylizacją. Z szacunkiem do oryginału przyfastrygowała gdzie trzeba, dorzuciła dwie swoje, trudne do odróżnienia historie i dała znakomity zbiór współczesnej bajki ludowej.

Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak - wiek 5+, recenzja

Opowieści te można, jak każdą tego typu pracę, czytać na dwóch przynajmniej poziomach. Po pierwsze to świetne fabuły, pełne świeżych pomysłów (jak np. historia o nieco bezczelnym, ale uroczym królewiczu niedźwiadku czy nietypowym lekarstwie na padaczkę) niosące, tak jak każda baśń, zamknięte w opowieści podstawowe przesłania moralne o tym, że dobro zwycięża, a zło zostaje pokonane i że lepiej być biednym, empatycznym i uczciwym niż bogatym, nieczułym i skłonnym do oszustw.

Ale bajki te są także oczywiście nośnikiem wiedzy na temat ludowego postrzegania świata. Zwyczajów, elementów folkloru (np. ciekawe informacje o rozpalaniu ognia w dawnych czasach), łączności z przyrodą, która często przychodzi bohaterom bajek z pomocą, szacunkiem dla przodków, figlami ludowej wyobraźni, która lubi łączyć sacrum z profanum (jak np. w scenie, gdy Matka Boska wykonuje w niebie prace gospodarskie).

Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak - wiek 5+, recenzja

A jeśli zestawić adaptacje profesor Papuzińskiej z oryginałami dostajemy świetny materiał na lekcję, która pokaże drogę motywów i technik od literatury mówionej do pisanej. Całość zilustrowała Anna Łazowska. Znakomity tom.

Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak - wiek 5+, recenzja

(wiek 5+), Bajczary i czarbaje, Joanna Papuzińska, Antoni Beksiak, Literatura 2019, s. 104

O AUTORACH:

Joanna Papuzińska – jedna z czołowych autorek piszących po polsku dla dzieci, autorka wieku książek, w tym takich klasyków jak „Nasza mama czarodziejka”, seria o Rokisiu czy „Asiunia”. Jest również profesorem nauk humanistycznych, specjalistką od literatury dziecięcej i młodzieżowej.

Antoni Beksiakanimator kultury, kurator i krytyk muzyczny, edukator, dokumentalista i twórca, kontynuator tradycji muzycznych.

PODAJ DALEJ! Facebooktwittermail
POLUB NAS Facebooktwitter

Dodaj komentarz